Rozliczenie VAT przedsiębiorcy w restrukturyzacji było dotąd problematyczne. Dotąd tzw. ulga na złe długi nie przysługiwała wierzycielom, których sprzedaż została dokonana do podmiotu będącego w restrukturyzacji, upadłości lub likwidacji. Jak słusznie zauważył TSUE było to niezgodne z prawem europejskim, a nowy „pakiet aktualizacyjny” SLIM VAT 2 rozwiązał ten kłopot.
Zapoznaj się także z naszymi pozostałymi publikacjami. Opisujemy prawne, ekonomiczne i biznesowe uwarunkowania restrukturyzacji. Ich spis znajdziesz tutaj.
Ulga na złe długi
Ulga na złe długi jest dozwoloną korektą w naliczonym podatku VAT po stronie dostawcy, który w terminie 90 dni od daty faktury nie otrzymał swojej zapłaty. Wierzyciel taki jest uprawniony do korekty swojej deklaracji i odliczenia naliczonego podatku. Natomiast nabywca jest zobowiązany do korekty swoich zobowiązań w VAT poprzez naliczenie podatku stosownie do niezapłaconych faktur. Jeżeli nastąpiło rozliczenie częściowe, to obie strony powinny dokonać korekt proporcjonalnych do skali rozliczenia.
Rozliczenie VAT przedsiębiorcy w restrukturyzacji — warunek skorzystania z ulgi
Ulga na złe długi ma zastosowanie jednakowo w przypadku dostawy do podatnika będącego lub niebędącego czynnym podatnikiem VAT. Stosownie do tego zastosowanie mają następujące reguły:
- w przypadku dostawy na rzecz podatnika VAT czynnego – jeśli na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty, wierzyciel jest podatnikiem zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny;
- w przypadku dostawy na rzecz podmiotu niezarejestrowanego jako podatnik VAT, jeżeli:
- wierzytelność została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego
- lub wierzytelność została wpisana do rejestru długów prowadzonego na poziomie krajowym
- lub wobec dłużnika ogłoszono upadłość konsumencką na podstawie odrębnych przepisów;
Warunkiem zamykającym możliwość skorzystania z ulgi jest termin wystawienia faktury. W obydwu przypadkach od jej daty wystawienia nie mogą minąć 3 lata, licząc od końca roku, w którym faktura została wystawiona.
Rozliczenie VAT przedsiębiorcy w restrukturyzacji — kiedy ulga na złe długi nie ma zastosowania?
Korekta VAT z tytułu ulgi na złe długi nie dotyczy następujących transakcji:
- wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (WNT);
- importu usług regulowanego art. 28b ustawy o VAT;
- importu usług;
- uproszczonego importu towarów
Dzieje się tak nie ze względów dyskryminacyjnych, lecz z uwagi na charakter transakcji. Przy wymienionych rozliczeniach podatek VAT jest księgowany zarówno po stronie zakupu, jak i po stronie sprzedaży rejestru VAT.
Rozliczenie VAT przedsiębiorcy w restrukturyzacji — wcześniejsze uregulowania
Dla porządku warto wspomnieć, że w poprzednim porządku prawnym odliczenie naliczonego podatku VAT z tytułu sprzedaży było wyłączone w przypadku przedsiębiorcy w restrukturyzacji, upadłości lub likwidacji. Rodziło to problem także administracyjny, polegający na konieczności sprawdzania przez wierzyciela, jaki jest stan prawny dłużnika.
Prócz powyższego wierzyciel miał też obowiązek poinformować dłużnika o fakcie odliczenia VAT, co nakładało na niego dodatkowy obowiązek dokumentowy, warunkujący właściwe prowadzenie ksiąg. Odejście od tych wymogów jest dla wszystkich korzystne.
Okres skorzystania z ulgi jest dłuższy, w poprzedniej regulacji ulga mogła być zastosowana w okresie do 2 lat od dnia wystawienia faktury.
Również w poprzedniej regulacji warunkiem skorzystania z ulgi był fakt pozostawania dłużnika czynnym podatnikiem VAT. W przypadku utraty tego statusu skorzystanie z ulgi było niemożliwe. Tymczasem wykorzystanie ulgi także wobec podmiotów, które nie są czynnymi podatnikami VAT daje możliwość odliczenia przy niezapłaconej sprzedaży konsumenckiej. Tekst aktualnej ustawy znajduje się tutaj.
Kontakt z nami
W biznesie wygrywa zazwyczaj ten, kto przejawia inicjatywę, rozwiązuje pojawiające się problemy i jest o krok przed innymi. Nie inaczej jest w restrukturyzacji. Dlatego, jeżeli przedsiębiorstwo przechodzi przez okres słabszej koniunktury, niskiej wypłacalności, zagrożenia działalnością windykacyjną — to nie należy czekać.
Zapraszamy do naszego biura w Krakowie. Skontaktuj się z nami bezpośrednio pod numerem telefonu 881 927 832 lub pod adresem biuro@restrukturyzacja.legal.
Kancelaria Doradcy Restrukturyzacyjnego Mateusz Ładyga, ul. Kamienna 19B / L8, 30-001 Kraków
Najczęściej zadawane pytania
Czym jest ulga na złe długi w kontekście VAT?
Ulga na złe długi to korekta VAT po stronie dostawcy, który nie otrzymał zapłaty w ciągu 90 dni od faktury, umożliwiająca odliczenie naliczonego podatku. Nabywca musi skorygować swoje zobowiązania VAT proporcjonalnie do niezapłaconych faktur.
Kiedy przedsiębiorca w restrukturyzacji może skorzystać z ulgi na złe długi?
Ulga przysługuje, gdy wierzyciel jest czynnym podatnikiem VAT lub gdy wierzytelność wobec podmiotu niezarejestrowanego VAT jest potwierdzona prawomocnym wyrokiem, wpisana do rejestru długów lub gdy dłużnik ogłoszono upadłość konsumencką.
Jakie transakcje wykluczają zastosowanie ulgi na złe długi?
Ulga nie dotyczy wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, importu usług (w tym regulowanego art. 28b ustawy o VAT) oraz uproszczonego importu towarów, ze względu na specyfikę rozliczeń VAT w tych transakcjach.
Jakie zmiany wprowadził pakiet SLIM VAT 2 w zakresie ulgi na złe długi?
Pakiet SLIM VAT 2 umożliwił stosowanie ulgi na złe długi także wobec podmiotów w restrukturyzacji, upadłości lub likwidacji, co wcześniej było wyłączone i niezgodne z prawem UE, oraz wydłużył okres skorzystania z ulgi do 3 lat od końca roku wystawienia faktury.
Jakie obowiązki miał wierzyciel wobec dłużnika w poprzednich regulacjach dotyczących ulgi na złe długi?
Wierzyciel musiał sprawdzać status prawny dłużnika i informować go o korekcie VAT, co nakładało dodatkowe obowiązki dokumentacyjne i księgowe. Obecne regulacje znoszą te wymogi, upraszczając procedurę.
